Czeskie Ministerstwo Zdrowia przygotowało nowe regulacje, aby zakazać projektów e-papierosów „przyjaznych dzieciom”, ukierunkowanych na opakowania zawierające zabawki, cukierki lub postacie z kreskówek. Ten impuls regulacyjny pojawia się w czasie, gdy wskaźniki waping’u w Czechach wzrosły niemal trzykrotnie w ciągu ostatnich pięciu lat, co budzi obawy przed uzależnieniem nikotynowym u nastolatków.
Ograniczanie atrakcyjności waporyzatorów dla nieletnich
W ramach proponowanych zasad, które wymagają zatwierdzenia przez Komisję Europejską, produkty do waporyzacji nie mogą prezentować obrazów zwierząt, nawiązań do gier ani motywów fantasy. Projekt wprowadza również zakaz konkretnych dodatków w e-liqudach, w tym słodzików, ekstraktów z konopi, substancji psychoaktywnych, sterydów anabolicznych oraz hormonów.
Czeski Państwowy Instytut Zdrowia (SZÚ) informuje, że w 2023 roku 13,9% populacji Czech sięgało po e-papierosy, podczas gdy w 2020 roku było to mniej niż 5%. Regularni użytkownicy obejmują niemal 25% osób w wieku 15–24 lata, a 15% zaczyna przed ukończeniem 18. roku życia. Ministerstwo podkreśla, że niemal 20% obecnych użytkowników e-papierosów w Czechach nigdy nie paliło tradycyjnych papierosów, co wskazuje, iż słodkie smaki i jaskrawe opakowania przyciągają nowych użytkowników.
Adresowanie ryzyk związanych z nikotyną oraz niespójności w oznakowaniu
Jednym z głównych powodów wprowadzenia regulacji jest wpływ nikotyny na mózg nastolatków. „Mózgi młodych tworzą synapsy szybciej niż mózgi dorosłych. W rezultacie nastolatki są bardziej podatne na uzależnienie” — stwierdziło Ministerstwo. Ekspozycja na nikotynę może uszkadzać obszary mózgu powiązane z uwagą i uczeniem się, pozostawiając długofalowe skutki, które utrzymują się aż do dorosłości.
Aby zwiększyć przejrzystość, projekt nakazuje jednolite oznakowanie zawartości nikotyny. Obecnie producenci stosują różne jednostki, takie jak procenty lub gramy na mililitr, co wprowadza konsumentów w błąd. Ponadto ministerstwo planuje rozszerzyć listę zakazanych składników w refillach oraz wymagać ostrzeżeń o nikotynie na wszystkich produktach do waporyzacji, w tym również na opcjach beznikotynowych, które można później zmieszać z nikotyną.
To propozycja jest kolejnym krokiem po wcześniejszym ogłoszeniu zakazu smaków do e-papierosów — dozwolone ma być tylko 16 konkretnych składników dla smaków tytoniowych. Dzięki tym rozwiązaniom Czechy dołączają do europejskich państw, takich jak Słowenia, Finlandia, Węgry, Estonia, Holandia i Dania, w ograniczaniu smaków vape.