Yeni Zelanda, tütün zararlarını azaltma konusunda bir dönüm noktasında. Ülke, elektronik sigarayı halk sağlığı stratejisine entegre ederek günlük sigara içme oranında rekor düşük seviyeye ulaştı; oranı %6,8’e indirmiş olmasına rağmen, yenilikçi nikotin ürünlerinin (INP’ler), özellikle de nikotin poşetlerinin düzenlenmesi konusunda adım atmayı sürdürüyor.
Mevcut koalisyon hükümeti elektronik sigara düzenlemelerinde başarılı reformlar gerçekleştirmiş olsa da dumansız tütün ve ağızdan alınan nikotin ürünlerini düzenleme taahhüdünü henüz yerine getirmedi. Bu ürünlerin ülke içinde satışı şu anda yasa dışı, ancak denetimsiz kişisel ithalat yoluyla temin edilebiliyor. Bunun sonucunda pazarda bir boşluk oluşuyor: ürünler, zorunlu yaş kontrolleri, nikotin konsantrasyonu sınırları veya yerel kalite etiketleri olmadan ülkeye giriyor.
Uluslararası örnekler, daha güvenli bir yaklaşım için yol haritası sunuyor. Ocak 2025’te ABD FDA, nikotin poşetlerinin pazarlanmasına onay verdi; bu kararı, söz konusu ürünlerin yanmalı sigaralardan daha düşük sağlık riski taşıdığını doğruladıktan sonra aldı. Benzer şekilde, Arjantin Mayıs 2026’da yasaklamadan düzenlemeye tabi bir çerçeveye geçti. Nikotin poşetlerinin uzun süredir yaygın olduğu İsveç ise %3,7 ile Avrupa Birliği’ndeki en düşük sigara içme oranına sahip.
We Are Innovation Operasyon Direktörü Tetiana Rak, Yeni Zelanda’nın kendi geçmiş başarılarından yararlanamadığını savunuyor. Rak, “Yeni Zelanda, sigara içenlere düzenlemeye tabi, daha az zararlı bir alternatif sunmanın işe yaradığını dünyaya gösterdi,” dedi. Hâlâ her gün sigara içen 300.000 Yeni Zelandalı bulunduğunu belirten Rak, hükümetin başlattığı işi tamamlaması gerektiğini vurguladı.
- Devamını okuyun: Yeni Zelanda Nikotin Stratejisi Sigara İçme Oranındaki Düşüşü Hızlandırıyor: Lancet Araştırması
Uzmanlar, mevcut elektronik sigara düzenlemelerini örnek alan ve aşağıdaki başlıklara odaklanan uygulanabilir bir çerçevenin kolayca hayata geçirilebileceğini belirtiyor:
- Yaş Sınırının Uygulanması: Tüm satış noktalarında ve çevrimiçi işlemlerde zorunlu 18 yaş sınırı.
- Ürün Standartları: Nikotin yoğunluğuna yönelik katı üst sınırlar ve doğrulanmış güvenlik etiketleri.
- Pazarlama Kısıtlamaları: Gençleri hedef alan reklamların yasaklanması.
- Perakende Satış Lisansı: Nikotin poşetlerinin, elektronik sigara ürünlerinde kullanılan mevcut bildirim sistemine dâhil edilmesi.
Halk Sağlığı İletişim Merkezi verilerine göre gençlerin bu ürünlerden haberdar olma oranı 2023 ile 2024 arasında %23’ten %36’ya yükselirken, mevcut durum artık sürdürülemez hâle geldi. Yeni Zelanda için izlenecek yol açık: mevcut yasal boşluğu kanıta dayalı bir düzenleyici çerçeveyle kapatmak, yetişkin sigara içenlere daha güvenli alternatifler sunarken gelecek nesli de etkili biçimde koruyacaktır.
