Ierland is een initiatief gestart om tijdens een vergadering van de Raad Economische en Financiële Zaken in Brussel een EU-brede overeenkomst te sluiten over herziene tabaksaccijnsregels. Als voorzitter van de Raad van de EU proberen Ierse functionarissen een belastingpakket van de Europese Commissie verder te brengen. Dit pakket stelt minimumaccijnzen vast voor sigaretten, vapes en alternatieve nicotineproducten in alle lidstaten.
Bij aankomst in Brussel erkende vicepremier Simon Harris hoe moeilijk het is om binnen de hele Unie volledige overeenstemming te bereiken.
“We hebben echt aanzienlijke vooruitgang geboekt… De overgrote meerderheid van de landen is nu voorstander van verdere stappen. Sommige landen hebben bedenkingen,” zei Harris. Hij voegde eraan toe dat “het nog niet zeker is” of de lidstaten tijdens de bijeenkomst een akkoord zullen bereiken.
Verzet van lidstaten tegen het belastingpakket van juli 2025
Het plan van de Commissie, dat voor het eerst in juli 2025 werd gepubliceerd, verhoogt de minimumaccijnzen fors op sigaretten en shag, en brengt tegelijkertijd rookvrije alternatieven onder een EU-breed belastingstelsel. Voor belastingmaatregelen in de EU is echter unanieme goedkeuring van alle 27 lidstaten vereist, waardoor ratificatie lastig wordt.
Zweden blijft tegen verplichte EU-belastingen op nicotinezakjes, terwijl Italië en Hongarije hun bedenkingen hebben geuit over de omvang van de verhogingen. Eerdere pogingen om onder het Cypriotische voorzitterschap een compromis uit te werken, werden in juni ingetrokken nadat ze onvoldoende steun hadden gekregen. Het Europees Parlement stemde eerder in een niet-bindende resolutie tegen het ontwerp.
Toezicht op ruwe tabak en lagere limieten voor persoonlijke invoer
De richtlijn stelt minimumaccijnzen vast in plaats van vaste winkelprijzen, waardoor landen zoals Ierland hun hogere binnenlandse accijnstarieven kunnen handhaven. Om de dreiging van een groeiende zwarte markt tegen te gaan, introduceert het voorstel structurele handhavingsmaatregelen:
- Toezicht op ruwe tabak: De autoriteiten willen het accijnsgoederenverkeercontrolesysteem van de EU (EMCS) uitbreiden om grensoverschrijdende zendingen ruwe tabak te controleren en zo mazen in de wet te dichten die illegale productie mogelijk maken. Kleine telers die geen tabaksblad verwerken, worden vrijgesteld.
- Lagere limieten voor grensoverschrijdende aankopen: Het Ierse compromisvoorstel verlaagt de richtlimiet voor persoonlijke invoer van 800 sigaretten (vier sloffen) naar 200 sigaretten (één slof). Landen mogen daarbij vaste nationale limieten vaststellen van minimaal 300 sigaretten.
